Rozmowa z właścicielem i ustalenie historii instalacji
Krótki opis
Diagnostykę instalacji elektrycznej rozpoczynamy od zebrania informacji o jej wieku, wcześniejszych awariach, naprawach i modernizacjach. Historia instalacji pomaga właściwie zaplanować oględziny i pomiary oraz zwrócić szczególną uwagę na obwody, w których wcześniej występowały problemy.
Jest to szczególnie istotne w starszych budynkach i lokalach, w których instalacja była wielokrotnie przebudowywana, a aktualna dokumentacja techniczna jest niepełna lub nie istnieje.
Informacje zbierane przed rozpoczęciem diagnostyki
Przed rozpoczęciem szczegółowej kontroli ustalamy podstawowe informacje dotyczące instalacji oraz sposobu jej użytkowania. W zależności od obiektu mogą one obejmować:
- - przybliżony wiek instalacji;
- - termin i zakres ostatniej większej modernizacji;
- - wymianę lub przebudowę rozdzielnicy;
- - dobudowane w późniejszym czasie obwody;
- - wymieniane gniazda, łączniki i inne elementy osprzętu;
- - podłączanie urządzeń o większej mocy;
- - wcześniejsze awarie i naprawy;
- - znane problemy z konkretnymi obwodami;
- - dostępną dokumentację instalacji.
Historia awarii i nieprawidłowego działania
Szczególne znaczenie mają zdarzenia, które występowały wcześniej, nawet jeżeli w dniu diagnostyki instalacja pracuje prawidłowo.
Odnotowujemy między innymi informacje o:
- - zanikach zasilania w części obiektu;
- - częstym zadziałaniu zabezpieczeń;
- - zwarciach i przeciążeniach;
- - okresowym wyłączaniu RCD lub RCBO;
- - iskrzeniu gniazd lub łączników;
- - zapachu przegrzanej izolacji;
- - przebarwieniach lub nadtopieniach osprzętu;
- - nadmiernym nagrzewaniu się gniazd, przewodów lub aparatury;
- - problemach pojawiających się podczas pracy określonych urządzeń.
Takie informacje są istotne również wtedy, gdy usterka występuje tylko okresowo. Luźne połączenie, przeciążony obwód lub uszkodzenie izolacji nie zawsze daje widoczne objawy podczas każdej wizyty.
Wcześniejsze naprawy i modernizacje
W starszych instalacjach często występują fragmenty wykonane w różnych okresach i według różnych rozwiązań technicznych. Z tego powodu ustalamy, które części instalacji były wcześniej zmieniane.
Dotyczy to przede wszystkim:
- - wymiany rozdzielnicy;
- - dobudowania nowych obwodów;
- - przebudowy kuchni lub łazienki;
- - podłączenia płyty indukcyjnej lub piekarnika;
- - montażu klimatyzacji lub ogrzewania elektrycznego;
- - wykonania instalacji w garażu, piwnicy lub pomieszczeniu technicznym;
- - zmiany sposobu zasilania urządzeń o większej mocy;
- - napraw wykonywanych po wcześniejszych awariach.
Pozwala to rozpoznać miejsca, w których nowa część instalacji została połączona ze starszą oraz obwody wymagające dokładniejszej kontroli.
Wpływ sposobu użytkowania instalacji
Przy ocenie instalacji znaczenie ma również sposób jej obecnego użytkowania. Obciążenie instalacji może być obecnie znacznie większe niż w okresie, w którym została wykonana.
Uwzględniamy między innymi urządzenia takie jak:
- - płyty indukcyjne;
- - piekarniki elektryczne;
- - pralki i suszarki;
- - zmywarki;
- - klimatyzacja;
- - ogrzewanie elektryczne;
- - pompy ciepła;
- - ładowarki samochodów elektrycznych;
- - inne odbiorniki o dużej lub długotrwałej mocy.
Informacje te pozwalają właściwie ocenić obwody najbardziej obciążone i uwzględnić je podczas dalszych oględzin, pomiarów oraz badania termograficznego.
Dokumentacja istniejącej instalacji
Jeżeli właściciel posiada wcześniejszą dokumentację, wykorzystujemy ją jako materiał pomocniczy podczas diagnostyki.
Przydatne mogą być między innymi:
- - schematy instalacji;
- - opisy obwodów;
- - projekty;
- - wcześniejsze protokoły pomiarowe;
- - raporty z napraw;
- - dokumentacja wcześniejszych modernizacji;
- - zdjęcia wykonane przed zakryciem przewodów;
- - dokumentacja rozdzielnicy.
Starsza dokumentacja nie jest automatycznie traktowana jako opis aktualnego stanu instalacji. Jeżeli w obiekcie wykonywano późniejsze prace, jej zgodność ze stanem rzeczywistym jest weryfikowana w zakresie możliwym podczas diagnostyki.
Znaczenie zebranych informacji dla dalszej kontroli
Historia instalacji pozwala odpowiednio ustalić kolejność dalszych czynności. Obwody, w których wcześniej występowały awarie, przegrzewanie, częste zadziałania zabezpieczeń lub wykonano nieudokumentowane przeróbki, mogą zostać objęte dokładniejszą kontrolą.
Informacje przekazane przez właściciela są zestawiane z rzeczywistym stanem instalacji, wynikami oględzin i wykonanymi pomiarami. Pozwala to odróżnić problemy jednorazowe od usterek powtarzających się oraz lepiej określić zakres potrzebnych napraw.
Dokumentowanie ustaleń
Najważniejsze informacje dotyczące historii instalacji mogą zostać uwzględnione w raporcie z diagnostyki, szczególnie jeżeli mają znaczenie dla oceny konkretnego obwodu lub wykrytej nieprawidłowości.
Dotyczy to na przykład wcześniejszego przegrzewania gniazda, regularnego wyłączania zabezpieczenia, zalania instalacji, przebudowy rozdzielnicy albo wykonania dodatkowego obwodu bez dostępnej dokumentacji.
Zakres i ograniczenia
Informacje przekazane przez właściciela pomagają ukierunkować diagnostykę, ale nie zastępują oględzin ani pomiarów.
Brak wiedzy o wcześniejszych pracach również jest istotną informacją. W obiektach bez dokumentacji i z nieznaną historią modernizacji większe znaczenie ma dokładna identyfikacja obwodów, kontrola dostępnych połączeń oraz porównanie wyników pomiarów w poszczególnych częściach instalacji.